Poseban način ishrane: Ketogena dijeta

ketogena_dijeta

Ketogena dijeta je poseban način ishrane koji se temelji na stanju ketoze, u koji organizam stupa nakon određenog vremena od početka primjenjivanja ovakvog tipa ishrane. Kada jednom telo uđe u stanje ketoze, umesto šećera primarni izvor energije postaju masti.

Ketogeni način ishrane temelji se na procesu zvanom ketoza. Radi se o posebnom stanju organizma, koji je karakterisan povišenim novoom ketona u krvi, do čega dolazi usled pretvaranja masti u masne kiseline i ketone. Do ove pojave dolazi kada organizam kroz određenom periodu dobija vrlo male količine ugljenih hidrata.

Kada se započne sa ketogenim načinom ishrane, telo prolazi kroz više promena, tj. prilagdjavanja. Nakon otprilike 48 sati od početka ovog načina ishrane, organizam počinje koristiti ketone kako bi efikasnije koristio energiju skladištenu u masnim ćelijama. Drugim rečima, primarni izvor energije za organizam prestaju biti ugljeni hidrati (tj. glukoza), dok njihovo mesto zamjenjuju masti, tj. masne kiseline. Zbog toga za vreme ketoze nije problem jesti hranu s većim udelom masnoće, nego što bi se inače činilo razumnim. Za vreme ove dijete stogo preovladava hrana bogata mastima i proteinima, a siromašna ugljenim hidratima kako bi se stanje ketoze i održalo za vreme koje je potrebno. Na ovaj način telo ubrzano gubi na težini (i to prvenstveno na masnoći). Osim masnoća, gubitak što se tiče proteina, tj. mišića je minimalan pošto velika većina hrane koja se konzumira za vreme ketoze, sadrži i relativno velike količine proteina.

Iako ketoza jeste temelj ketogenog načina ishrane, u svojem najstrožem obliku ne mora trajati dugo. Stanje ketoze može se održavati sve do kad se telesna težina ne bude svega nekoliko kilograma viša od one koju ste uzeli kao cilj. Tada se postepeno uvode namirnice sa nešto višim udelom ugljienih hidrata (pirinač, pasulj, manje količine hleba ili testenine, grašak…). U tom periodu bilo bi vrlo korisno voditi dnevnik ishrane, u kom biste beležili dnevnu količinu ugljenih hidrata koje ste uneli u organizam. Na taj način možete odrediti maksimalnu količinu ugljenih hidrata koju možete uneti u organizam a da ne dobijate na telesnoj težini.

Jednom kada se taj parametar otkrije, većinom prestaju postojati problemi s ishranom, jer se do tog momenta stekne navika vođenja računa o kalorijama i količinama ugljenih hidrata, proteina i masti koje se unose dnevno, a uz to korisna posledica je i bolje upoznavanje vlastitog organizma, u smislu maksimalnog „dozvoljenog“ dnevnog unosa. Na taj način, ketogena dijeta može biti samo postupak učenja navika koje mogu onemogućiti vraćanje na staru eventualno problematičnu kilažu.

Pošto je na ketogenoj dijeti važno unositi vrlo male količine ugljenih hidrata, prevladava većinom hrana zasnovana na siru, jajima, mesu i ribi. Sve navedene namirnice većinom sadrže vrlo malo ugljenih hidrata, te su zbog toga prihvatljive za postizanje ketogene dijete. Uz navedeno, vrlo je važno jesti i dovoljne količine povrća, zbog unosa vlakana, vitamina te drugih esencijalnih nutrijenata u organizam. Pod povrćem se ovde prvenstveno podrazumijevaju krastavci, zelena salata, kupus (kiseli ili sveži) i slično. Neko povrće sadrži veće količine ugljenih hidrata pa takve namirnice treba izbegavati (kao što su krompir, pirinač, pasulj, grašak i slično).

Izvor: kodren.com

Više o temama: